Home » Artikelen » Leiderschap in het onderwijs: gewoon, maar niet eenvoudig

Leiderschap in het onderwijs: gewoon, maar niet eenvoudig

Datum: 13 december 2017

Over leiderschap zijn meters boekenplanken volgeschreven. Conferentie- en trainingscentra hebben hun omzet zien groeien dankzij alle cursussen, trainingen, seminars en leergangen. Coaches hebben bloeiende praktijken kunnen opbouwen door de aandacht voor leidinggeven. Filmers, documentairemakers en biografen vinden een rijke bron van inspiratie in het worstelen en winnen van inspirerende leiders. Die inspirerende en bezielende leiders laten zich graag portretteren en laten daarbij – vaak – zowel hun hoogtepunten, als de momenten van vertwijfeling zien (waarbij die lastige momenten toch ook vaal als noodzakelijke fase en als opmaat naar het (volgende) hoogtepunt wordt getoond).

De voorbeeldige leider

Het dominante beeld in al die managementboeken, films, tv-programma’s en biografieën van voorbeeldleiders, en daarmee in de manier waarop wij meestal spreken over leiderschap, is dat de echte leiders visionair zijn en authentiek, charisma hebben, een moreel baken zijn en op het juiste moment het wenselijke voorbeeldgedrag vertonen. Leiderschap is groots en meeslepend. Op de echte ‘grote momenten’ zijn de ware leiders zichtbaar. Het waarlijk leiderschap onderscheidt zich van zo maar een beetje managen. Authentiek leiderschap en moreel leiderschap zijn de kenmerken van de voorbeeldige leider, helemaal als hij die kenmerken ook nog weet te verbinden met transitioneel leiderschap. Aan dit dominante beeld van leiderschap proberen we te voldoen in onze rol als leidinggevende en daaraan meten we andere leidinggevenden af, inclusief onze eigen werkgever.

Alledaags Leiderschap

Dat beeld is geen onzin. Er zijn zeker grootse en meeslepende leiders. En er zijn zeker leiders die zich op bepaalde momenten onderscheiden door groots gedrag. Tegelijkertijd is het zo dat er maar weinig scholen en weinig situaties op die scholen zijn die vragen om een Obama, een Ghandi, een Mandela of een Moeder Theresa. Dat zijn absoluut bijzondere mensen in bijzondere situaties en bijzondere tijden. De meeste scholen hebben behoefte aan gewone mensen die het gewone leidinggevende werk op buitengewone wijze doen. Ik noem dat Alledaags Leiderschap, het leiderschap van alledag. Niet alledaags in de zin dat het eenvoudig is, of onbelangrijk. Maar alledaags in de betekenis van gewoon, veel voorkomend en essentieel. Alledaags ook omdat het vaak niet zo zichtbaar is; het valt niet op. Je merkt het pas als het er niet is.

Leider ben je de gehele dag, niet alleen op de grootse en meeslepende momenten. Leidinggevende ben je ook als je ’s ochtends alleen achter je bureau je inbox met alle e-mail probeert leeg te maken. Als je tussen de middag even een broodje zit te eten. Als je bezig bent een doorsneevergadering voor te bereiden. Als je je ’s avonds voor de tv ineens realiseert dat je een bepaalde collega al een tijdje niet gezien en gesproken hebt. Als je door de gang loopt en rondkijkt, als je in een onbewaakt moment toezegt voor volgende week een beleidsnotitie te schrijven. Alledaags Leiderschap toont zich duurzaam juist in die kleine, alledaagse, frequente en essentiële momenten. In die alledaagse momenten wordt de basis gelegd voor het leiderschap.

“Het geheim van succes is gewone dingen ongewoon goed doen.”- John D. Rockefeller

Hoe ziet alledaags leiderschap eruit? Je leest het in dit artikel.

Meer informatie

Wil jij jouw alledaags leiderschap ook verbeteren en effectiever maken? Neem dan contact op met Jan van Leeuwen (j.vanleeuwen@marant.nl of 06 204 197 40).

Deel dit artikel
Auteurs

Jan van Leeuwen

Jan van Leeuwen is senior adviseur bij Marant Interstudie en werkt sinds 1990 als trainer, coach en adviseur aan de ontwikkeling van leiderschap in het onderwijs.  Jan is gespecialiseerd in de ont…

Meer over Jan van Leeuwen

Laat hier een reactie achter:

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.