Home » Artikelen » Leesmotivatie: van niet willen naar liefdesbriefjes

Leesmotivatie: van niet willen naar liefdesbriefjes

Datum: 4 april 2016

“Mijn kind HAAT lezen!” Die opmerking krijg ik als dyslexiebehandelaar vaak te horen bij het kennismakingsgesprek. Daarachter schuilt eigenlijk altijd de vraag van ouders: hoe krijgt mijn kind leesmotivatie?

11 jaar & niet kunnen (willen) lezen

Zelf heb ik ook met deze vraag geworsteld toen een ouder tijdens mijn stage aan mij vroeg of ik haar 11-jarige zoon kon leren lezen. Hij kon niet lezen en kende niet alle letters. Volgens zijn moeder was hij totaal niet gemotiveerd om te leren lezen. Enthousiast knoopte ik het gesprek aan met de jongen. Ik zou dit varkentje wel even wassen en met hem gaan lezen!

“Zou je niet graag kunnen lezen?” Hij: “Nee, als ik iets gelezen wil hebben, vraag ik dat gewoon aan mijn moeder.” Ik: “Maar wil je dan straks niet op jezelf wonen?” “Jawel.” “Hoe ga je dat dan doen met lezen?” “Ik trouw en vraag mijn vrouw om het voor te lezen.” “En wat als je niet meteen trouwt?” “Dan lees ik in de tussentijd gewoon niet.”

Pfoe. Het was lastiger dan ik dacht. Hoe krijg ik deze jongen gemotiveerd?

Intrinsieke en extrinsieke motivatie

Motivatie wordt vaak opgedeeld in intrinsieke en extrinsieke motivatie. Intrinsieke motivatie is motivatie vanuit jezelf. Je wilt bijvoorbeeld leren lezen omdat je het zelf leuk vindt. Het feit dat je lezen hebt geleerd is voor jezelf al de beloning. Om intrinsieke motivatie te hebben moet je aan een aantal voorwaarden voldoen:

  1. Je bent nieuwsgierig, je vindt de taak interessant
  2. Je mag zelf beslissen of je eraan gaat werken, het wordt je niet opgelegd
  3. Je hebt het gevoel de taak ook echt aan te kunnen

Kinderen die intrinsiek gemotiveerd zijn, onthouden leerstof beter en hebben een diepere verwerking (bron: www.onderwijsvanmorgen.nl).

Het zou natuurlijk geweldig zijn als kinderen met dyslexie intrinsiek gemotiveerd zijn om te lezen, maar dat is vaak niet het geval. Kinderen moeten dan eerst van buitenaf gemotiveerd worden (extrinsieke motivatie) om zo tot intrinsieke motivatie te komen.

Leesmotivatie & beloningen

Kinderen die wij behandelen kunnen bijvoorbeeld stickers verdienen. Na 8 stickers volgt er een beloning thuis. Voor een zelf gekozen beloning zijn kinderen het meest gemotiveerd. Zo wordt het kind alsmaar competenter en krijgt hij of zij bovendien steeds meer plezier in het lezen.

Liefdesbriefje

Bij deze jongen schatte ik in dat intrinsieke motivatie niet ging lukken, dus dacht ik na hoe ik het gesprek met hem vorm ging geven over het kiezen van een beloning. Zelf bedacht ik een aantal suggesties voor als het hem niet zou lukken een (realistische) beloning te bedenken.
Terwijl ik aan het nadenken was, werd er op de deur geklopt. Het was de jongen: “Wil je dit briefje voor me voorlezen?” Ik: “Waarom laat je het niet door je moeder lezen?” Hij biechtte op dat het een liefdesbriefje was en dat kon hij toch echt NIET aan zijn moeder vragen! Ik vroeg hem of hij het niet eigenlijk het liefst zelf zou willen kunnen lezen? Zachtjes antwoordde hij “ja”.

Ik hou van jou

Samen gingen we aan de slag. We begonnen bij het leren van letters en klanken. De jongen merkte dat het steeds beter ging en hij werd des te gemotiveerder. Hij raakte intrinsiek gemotiveerd!

Na een jaar was zijn leesniveau flink omhoog geschoten. Er viel nog veel te leren, zijn niveau was nog niet zo hoog als leeftijdsgenoten. Maar: hij kon “ik hou van jou” goed lezen!

Deel dit artikel

Laat hier een reactie achter:

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *