Home » Artikelen » Wat het onderwijs kan leren van topsport

Wat het onderwijs kan leren van topsport

Datum: 10 april 2017

Herman van den Belt is hoofdcoach van Landstede Basketbal, een profbasketbalclub uit Zwolle die speelt in de Dutch Basketball League. Onlangs werd hij door coaches, aanvoerders en journalisten voor de derde keer uitgeroepen tot ‘coach of the year’. Op de Marant Onderbouwdag sprak hij over de relatie tussen het onderwijs en topsport.

Als basketbalcoach staat Herman van den Belt dagelijks voor de uitdaging om zijn team optimaal te laten presteren. Herman staat bekend om zijn persoonlijke aanpak: hij besteedt veel aandacht aan het vertrouwen tussen hem, zijn spelers en tussen de spelers onderling. Hoe zet hij de kwaliteiten van de individuele sporters in om het team sterker te maken? En hoe houdt hij iedereen in beeld, zonder het team uit het oog te verliezen?

Iedereen deugt, de vraag is waarvoor

Als leraar krijg je (doorgaans) ieder jaar een nieuwe klas toegewezen. Nieuwe kinderen, nieuwe namen, maar vooral: nieuwe talenten. In de topsport is dit net zo. Herman verwoordt het mooi: iedereen deugt, de vraag is waarvoor. Iedereen kan een bijdrage leveren aan het succes, maar de manieren waarop verschillen. Het is belangrijk om hier een goed oog voor te hebben, want wanneer kinderen of spelers hun talenten optimaal kunnen benutten, krijgen ze vleugels.

Waarden bepalen

Aan het begin van het sportjaar gaat Herman met zijn spelers om tafel. Hij vraagt wat hun achtergrond is, wat ze kunnen en willen bijdragen, en wat zij belangrijke waarden vinden. Vooral de laatste is belangrijk. Waar sta je als team voor? Zo worden er ieder jaar nieuwe waarden bepaald die door het gehele team worden aangehangen.

Dit kun je natuurlijk ook in de klas doen. Wanneer je samen met je klas bedenkt wat jullie gezamenlijk belangrijk vinden, is de betrokkenheid bij de waarde (bijvoorbeeld ‘samen’) groter dan wanneer jij het zelf bedenkt en aan de kinderen oplegt.

De laatste dag is onze beste dag

De belangrijkste dag in het sportjaar is niet de dag waarop die ene wedstrijd met 131-87 werd gewonnen, maar de laatste dag van het speelseizoen. Op die dag hebben de spelers het langst aan hun ontwikkeling gewerkt en kennen ze zichzelf en hun teamgenoten het beste.

Op school is het proces ook belangrijker dan de individuele prestaties, omdat het proces meer zegt over wat iemand geleerd heeft dan het eindproduct. Een leerling kan heel mooi voorlezen, maar is dat omdat hij het verhaal onthoudt of omdat hij echt begrijpt wat er staat? Wanneer je het proces nauw monitort, leer je veel over de vooruitgang van de leerling.

Vier je successen!

Topsport draait om winst. Bovenaan eindigen is dan ook altijd het doel waar naartoe wordt gewerkt. Van verlies leer je echter heel veel. Herman denkt dan ook niet in ‘verliezen’, maar in ‘leren’. Je wint of je leert. Dat leren gebeurt op maandag tijdens de training, wanneer de wedstrijd wordt teruggekeken en geëvalueerd. En gewonnen wedstrijden? Die worden uitbundig gevierd! De spelers van Herman doen dit met een dansje in de kleedkamer. Het is goed om de succesvolle stappen richting het einddoel te benoemen en te vieren, want dit bevordert de motivatie.

Hoewel in het onderwijs de termen ‘winnen’ en ‘verliezen’ niet vaak gebruikt zullen worden, is er wel een link te leggen met ‘goed presteren’ en ‘ondermaats presteren’. Presteert een kind heel goed? Beloon het dan zeker. Met het kind dat beter had moeten presteren, bekijk je waar het misgaat. Door te evalueren en terug te kijken op het proces kijk je samen hoe het de volgende keer beter kan. Zo kan ook dit kind met opgeheven hoofd richting het einddoel!

Meer over de Marant Onderbouwdag

De Marant Onderbouwdag vond plaats op woensdag 29 maart in Berg en Dal. Het thema dit jaar was ‘Balanceren tussen kind en groep’. Bekijk hieronder een impressie van deze dag. Kijk voor meer informatie over de Marant Onderbouwdag op onderbouwdag.nl.

Deel dit artikel

Laat hier een reactie achter:

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.