Home » Behandelpraktijk » Gedragsproblemen » Autisme » Begeleiding bij autisme

Begeleiding bij autisme

Wij bieden verschillende training aan voor kinderen met een stoornis in het autisme spectrum.

1. Psycho-educatie AD(H)D en ASS

Doel van de behandeling

Psycho-educatie richt zich op het vergroten van vaardigheden en is bedoeld voor kinderen met AD(H)D of autisme (ASS). Door middel van psycho-educatie leren deze kinderen de negatieve en positieve kanten van zichzelf kennen en krijgen ze handvatten om met hun stoornis om te kunnen gaan. Dankzij psycho-educatie krijgen kinderen met een stoornis en hun ouders inzicht deze stoornis, zodat acceptatie makkelijker wordt.

Het traject

Wanneer het kind is aangemeld, volgt een intake waarin we de opzet en het doel van de behandeling bespreken. Tussentijds krijgen de kinderen oefeningen mee. Na afloop vindt een eindgesprek plaats met adviezen voor het vervolg. Er zijn zes behandelingen, inclusief intake en eindgesprek.

Hoe ziet de behandeling eruit?

Marant biedt psycho-educatie voor kinderen met autisme (ASS) en voor kinderen met ADHD. De methode die wij hanteren heet ‘Kijk mij…’. Deze methode werkt met drie belangrijke uitgangspunten: leren, accepteren en uitproberen.

  • Leren
    Er wordt antwoord gegeven op vragen als: Wat is autisme / ADHD? Hoe heb ik het gekregen? Waarom kan ik bijvoorbeeld geen vriendjes maken? In dit onderdeel krijgen de kinderen veel informatie. Ze leren dat autisme of ADHD iets is waarmee ze kunnen leren omgaan.
  • Accepteren
    Kinderen willen graag overal bij horen. Als je net iets anders dan anderen bent, bijvoorbeeld omdat je niet goed kunt lezen of rekenen, een bril draagt of autisme hebt, is erbij horen niet vanzelfsprekend. We leren de kinderen dat iedereen positieve en negatieve kanten heeft.
  • Uitproberen
    Bij ‘uitproberen’ gaat het erom dat het kind in het dagelijkse leven leert om te gaan met zijn of haar stoornis. Nieuwe vaardigheden worden op school en thuis uitgeprobeerd.

2. Theory of Mind-training

Soms hebben kinderen specifieke begeleidingsbehoeften, zowel thuis als op school, bijvoorbeeld omdat ze autistische kenmerken hebben. Ze willen graag vriendjes hebben, net als andere kinderen, maar weten niet hoe dat aan te pakken. Een Theory of Mind-training helpt hen om hun sociale vaardigheden te verbeteren.

Doel van de Theory of Mind-training

Het doel van de Theory of Mind-training is dat kinderen met een Autisme Spectrum Stoornis (ASS) meer adequaat sociaal (invoelend) gedrag vertonen. Door de training worden kinderen vaardiger in het inschatten van sociale situaties, kunnen ze zich beter in de gedachten en gevoelens van anderen verplaatsen (en daardoor gedrag van anderen beter begrijpen) en kunnen ze hun gedrag ook beter op anderen afstemmen. Deze vaardigheden zijn noodzakelijk om wederzijds adequaat te kunnen communiceren.

Het traject

Wanneer het kind is aangemeld, volgt een intake waarin we de opzet en het doel van de behandeling bespreken. Tussentijds krijgen kinderen oefeningen mee. Na afloop vindt een eindgesprek plaats met adviezen voor het vervolg.

Individuele behandeling

Theory of Mind-training kan individueel verzorgd worden. Als het kind individueel behandeld wordt, is het behandeltraject helemaal op maat. Het aantal behandelingen kan verschillen.

Groepsbehandeling

De groepsbehandeling bestaat uit tien bijeenkomsten. De werkvormen zijn toegespitst op het oefenen van de bouwstenen van Theory of Mind.

Hoe ziet de behandeling eruit?

Tijdens de Theory of Mind-training komen onder andere de volgende onderwerpen aan bod:

  • leren gericht kijken, luisteren en nadoen
  • leren herkennen van gevoelens bij jezelf en anderen
  • stimuleren van het zelfbeeld en het voorstellingsvermogen
  • leren zich te verplaatsen in de gedachten en de gevoelens van de ander

Om de aangeleerde vaardigheden thuis te kunnen toepassen, krijgt ieder kind een werkmap. Deze map gaat na iedere bijeenkomst mee naar huis. Zo kan ook thuis of op school geoefend worden in verschillende praktijksituaties, samen met ouders en leerkracht.

3. Sociale vaardigheidstraining

Voor kinderen is goed contact met leeftijdgenoten belangrijk. Sociale vaardigheidstraining zorgt ervoor dat ze in de omgang zowel aan de eigen wensen en behoeftes als aan die van anderen kunnen voldoen. De vaardigheden zijn nodig om vriendjes te maken en te houden, mee te kunnen doen aan spelletjes en goed om te kunnen gaan met conflicten en pesterijen. Sommige kinderen missen bepaalde sociale vaardigheden of durven ze niet goed te gebruiken. Ze vallen op door hun teruggetrokken, angstige gedrag of juist door hun ongeremde, agressieve gedrag. Een tekort aan sociale vaardigheden kan ervoor zorgen dat een kind alleen komt te staan.

Wat is sociale vaardigheidstraining?

Als een kind niet met de groep mee of kan doen, veel ruzie maakt of een zeer lage dunk van zichzelf heeft, kan er sprake zijn van een tekort aan sociale vaardigheid. Een sociale vaardigheidstraining kan het kind helpen de vaardigheden te vergroten. Door de behandeling krijgen de kinderen een positiever zelfbeeld en meer zelfvertrouwen. Ze leren luisteren en vragen stellen en kunnen daardoor beter samenwerken en samenspelen. De kinderen komen dan beter tot hun recht in het dagelijks leven.

Doel van de sociale vaardigheidstraining

De behandelingen zijn geschikt voor kinderen tussen 5 en 12 jaar en worden in groepsverband verzorgd. Tijdens de behandelingen werken we aan verschillende algemene doelen. Te denken valt aan het vergroten van de sociale vaardigheden, het beter leren ontspannen en het vergroten van de assertiviteit en het zelfvertrouwen. Er is tijdens de behandeling veel aandacht voor persoonskenmerken en persoonlijke omstandigheden van het kind. Zowel bij aanvang als aan het eind van de behandeling ontvangen ouders en school een digitale vragenlijst om de situatie op dat moment te beoordelen, aan de hand van een aantal bij de behandeling passende vaardigheden. Samen met het kind worden persoonlijke behandeldoelen opgesteld. 

Persoonlijke doelen van het kind

Voorbeelden van persoonlijke doelen bij aanvang en tijdens een behandeling:

  • Sociale vaardigheden leren (zoals naar elkaar luisteren, op je beurt wachten, vragen aan de ander stellen, aardige dingen tegen elkaar zeggen, samenwerken, contact maken, contact onderhouden etc.)
  • Leren contacten te onderhouden
  • Leren voor jezelf op te komen
  • Leren omgaan met kritiek
  • Gevoelens herkennen en benoemen
  • Grenzen aangeven (nee zeggen)
  • Zelfvertrouwen vergroten
  • Leren je inleven in een ander
  • Leren kijken naar wat je doet en wat het gevolg is

Persoonlijke doelen worden tussentijds en aan het eind van de behandelingen geëvalueerd en waar nodig bijgesteld.

Het traject

Wanneer het kind is aangemeld, volgt een intake waarin we de opzet en het doel van de behandeling bespreken. Ook bespreken we daar de van ouders en kinderen verwachte inzet:

  • De aanwezigheid van het kind bij de behandelingen
  • Het thuis bespreken van de onderwerpen die aan bod zijn gekomen en betrokkenheid van ouder(s) en kind bij het maken van de thuisoefeningen
  • Het bijwonen van de ouderbijeenkomst in verband met informatieoverdracht
  • De verantwoordelijkheid van de ouder(s) en het kind voor het vervoer naar behandellocatie

Groepsbehandeling

Sociale vaardigheidstraining wordt gegeven in groepsverband. In totaal zijn er tien behandelingen in een groepje van 7 tot 9 kinderen. Na iedere bijeenkomst krijgen de kinderen een thuisoefening en een schooloefening mee. Vooral bij problematieken die zich op school voordoen en waarbij het advies vanuit school is gekomen, geven wij aan ouders en leerkrachten het advies om deze schooloefeningen met het kind te maken. Van de behandelaars krijgen de ouders elke week een algemene samenvatting die in de map van het kind zit. Ook de leerkracht ontvangt na iedere behandeling dezelfde samenvatting via de mail. Met deze samenvatting is iedereen op de hoogte van het onderwerp dat die week is besproken en kunt u daarop inspelen.

Ouderbijeenkomsten

Ouders worden gedurende het gehele traject twee keer uitgenodigd voor een ouderbijeenkomst. Eén ouderbijeenkomst vindt plaats voorafgaand aan de eerste les. De tweede ouderbijeenkomst vindt halverwege plaats, rond de vijfde groepsles van de kinderen. 

Eindgesprek en evaluatie

Na afloop van de groepsbehandeling is er een eindgesprek met ouders en kind. Op uitnodiging van ouders kan ook de leerkracht aanwezig zijn. De ouders ontvangen een kort verslag van de behandelaar, met het verzoek deze informatie ook terug te koppelen naar school. School kan resultaten bijvoorbeeld bespreken in hun zorgoverleg. De huisarts wordt schriftelijk geïnformeerd over afronding van het traject. 

Hoe ziet de behandeling eruit?

Elke behandeling is heel gestructureerd opgebouwd. Een voorbeeld van hoe een behandeling eruitziet:

  • Opwarmoefening (bal gooien naar elkaar)
  • Terugblik en thuisoefening (vertellen wat ze geleerd hebben in de vorige bijeenkomst en uitwisseling ervaringen thuisoefening)
  • Het onderwerp: Gevoelens (welke gevoelens kan ik benoemen en hoe kan ik deze herkennen)
  • Uitleg over Gedachten, Gevoelens en Gedrag (de behandelaar vertelt dat hoe of wat we denken invloed heeft op hoe we ons voelen en gedragen. Als we op een positieve manier over een situatie denken, dan voelen we ons prettig en gedragen we ons zo. Als we op een negatieve manier over een situatie denken, dan voelen we ons rot en gaan ons dan ook anders gedragen. Degene die hier de baas over is, ben jezelf.)
  • Oefening: Complimenten geven en ontvangen (oefenen door middel van een klein rollenspel in groepjes met het geven van een compliment. Welk gevoel krijg je hierbij en wat verandert er in je gedrag?)
  • Ontspanningsoefening (leren luisteren naar je buikademhaling. Als je je concentreert en de buikademhaling aanpast, zul je merken dat je rustiger wordt, meer ontspannen)
  • Bespreken thuisoefening (het huiswerk wordt uitgedeeld)
Deel deze pagina